DIABETIK OYOQ SINDROMI BO‘LGAN BEMORLARDA OPERATSIYADAN KEYINGI YARALARNI DAVOLASH PROGNOZI - Alimova , Nodira Baxromovna; Davranova , Aziza Davranovna; Togayeva , Gulnora Siddiqovna (Educational Research in Universal Sciences, 2024)
Qandli diabet (QD) dunyo aholisining 4-5 foiziga ta’sir qiluvchi o‘lim sababini uchinchi o‘rinda turadi. Diabetik oyoq sindromi asab tizimida, arterial va kapillyar tizimga ta’sir qiluvchi patologik o‘zgarishlar bo‘lib, yarali-nekrotik jarayonlar, shuningdek, gangrena shakllanishiga olib kelishi mumkin. Bunday holatlarning taxminan 85-90% trofik oyoq yaralari, xo‘ppozlar, selulit, osteomielit va yiringli artritdir. Diabetik to‘piq sindromi (DTS) qandli diabetning kechki asoratlarini va nevrologik buzilishlar bilan bog‘liq bo‘lgan infektsiya, yara yoki chuqur to‘qimalarni nobud bo‘lishi va pastki ekstremitalarning arteriyalarida asosiy qon oqimining pasayishi bilan tavsiflanadi. [1]. DTS bilan yarali nuqsonlarning eng xarakterli xususiyatlaridan biri bu ularning surunkali holatga o‘tish tendentsiyasi (xronizatsiya) va bu bilan davo vaqtining sezilarli darajada oshishi hisoblanadi. Yuqorida tavsiflangan vaziyat tufayli bemor uzoq vaqt davomida odatdagi turmush tarzini saqlab tura olmaydi. Shu bilan birga, davolanishga rioya qilishning pastligi va hayot sifatining pasayishi kuzatiladi [2, 3]. Ushbu sharhda DTS bilan og‘rigan bemorlarda jarohatni davolash xususiyatlari va ularning vaqtini ta’sir qiladigan mumkin bo‘lgan sabablar ko‘rib chiqiladi.